All for Joomla All for Webmasters

فصلنامه شماره 7

نظريه معرفت در مکتب فلاسفه و فقهاي اماميه
آیت الله حاج شیخ علی صافی اصفهانی

مسأله ادراک و کيفيّت شناسايى، از پيچيده ترين مباحث فلسفى است تا جايى که صدرالدّين شيرازى پس از غور و بررسى اقوال متکلّمان و فيلسوفان اظهار مى‏ دارد: تاکنون هيچ‏ يک از دانشمندان اسلامى از عهده تبيين اين موضوع برنيامده؛ ولى او با توسّل و تضرّع به درگاه الهى توفيق حلّ اين مسأله را يافته است (1)!!! اين مسأله به ويژه در چند قرن اخير، از اساسى ‏ترين مباحث فلسفه غرب و منشأ پيدايش مکاتب فلسفى گوناگون و گاه متضاد بوده است.
متکلّمان و فيلسوفان اسلامى نيز به طور ضمنى و گاه مستقل به اين مسأله پرداخته‏ اند و آراى متفاوتى عرضه داشته ‏اند.
گروهي ديگر که به پيروي از فقهاي اماميه به روش علمى و عقلى مستقل و مورد تأييد قرآن وسنّت، در برابر روش‏هاى فلسفى و عرفانى متداول اعتقاد دارند، در اين موضوع، مدّعى نظريّه خاصّى شده‌اند و مي‌گويند ما معتقديم که معارف فلسفى و عرفانى از معارف دينى به لحاظ منبع و محتوا از هم جدا است. و معتقد به جداسازي گفته‌هاي بشري از معارف وحياني و حفظ خلوص معارف و شناخت‌هاي اعتقادي مکتب اهل‌ بيت به دور از آميختگي با نحله‌ها و مکتب‌هاي فلسفي وعرفاني بشري است.

فضيلت ماه رجب
آيت الله حاج شيخ حسن صافي اصفهاني(ره)

ماه رجب ماهي است براي رسيدن به خواسته‌ها و حاجات. قبل از اسلام هم، در زمان جاهليّت، ماه رجب را خيلي مهم می شمردند و منتظر بودند با آمدن ماه رجب کارهايشان سرو سامان پيدا کند و نابسامانی هايشان بر طرف شود. اين مطلب هم معروف و از مسلمات است که در شب مبعث ـ که در همين ماه رجب است ـ از سال‌هاي قديم در مشهد مقدس، نجف، حرم مطهر امام علي(عليه‌السلام)، حاجتمندان و افراد شل و کور و عاجز و کساني که امراض مزمن داشتند، می آمدند و شب تا صبح می ماندند و شفاء می گرفتند و می رفتند. اين از قديم بوده، حالا هم هست. در زمان ما نيز، مي‌شنيديم و می ديديم که بعضي شفاء مي‌گرفتند.

ايدئولوژي اسلامي

حضرت آيت الله حاج سيد حسن فقيه امامي

اشاره

پس از اين که مرحوم آيت الله صافي اصفهاني به درخواست مردم وعلماي شهر طي دو طومار جداگانه ازمسجد کمرزرّين به مسجـد جامع منتقل شـدند قرار بر اين شد که مسجــد جامع اصفهـان را از رکود وغربت بيرون آورند، درهمين راستا مرحوم آيت الله صافي به پيشنهاد فرزندشان حضرت استاد حاج شيخ علي صافي دستورتشکيل انجمن اسلامي مسجد جامع اصفهان را به سرپرستي ايشان صادر کردند. با تشکيل اين انجمن چراغ‌هاي هدايت و ارشاد به همّت و کوشش حضرت استاد يکي پس ازديگري فضاي غربت زده مسجد جامع اصفهان را منور مي‌کرد.

آيت الله زاده آقاي حاج شيخ علي صافي در مورد فعاليت‌هاي ديني مسجد جامع چنين مي‌گويد:

« برگزاري نمايشگاه عظيم کتاب براي اولين بار پس از پيروزي انقلاب در اصفهان در مسجد جامع و استقبال بي‌ نظير قشرهاي مختلف مردم از اين نمايشگاه فضاي تاريک و خاموش اين مسجد را دگرگون ساخت.

سه پرسش از محضر علامه سید جعفر سيدان

اشاره:

آنان که از معارف بشري بيزار شده‌اند و به ناداني و ناداري خويش اعتراف کرده مسير دين و خداپرستي و توحيد را تنها در قرآن و عترت جستجو مي‌کنند راه زندگي را مي‌ يابند و به سرچشمه وحي متصل و منوّرند.
اينان ديگر به وزش بادها و غرش طوفان‌هاي روزگار متزلزل نخواهند شد، چونان کوهي استوار در کنار قرآن و عترت ايستاده از معارف اين چشمه‌ سار زلال خود را سيراب مي‌کنند.
سيماي پرفروغشان چونان خورشيد فروزاني است که مايه و سرمايه هر سالک سبيلي خواهد بود.
الا اي طالبان حق و تشنگان معرفت اين بار نيز شما را به پاي کلمات آتشيني مي‌نشانيم که از گرماي اعماق وجود اين چنين انسان‌هاي آزاده‌اي برخواسته و در عين حال دل‌ نشين و آرام‌ بخش.
شخصيتي که در دنياي پر زرق و برق فلسفه و عرفان ارکان واهمه را که مانند معابد کهنه مملو از بت‌هاي مجهول است در هم شکسته و حقيقت خدايي را با نور قرآن و عترت جهت پرستش عريان ساخته است.
سيد جعفر سيدان انديشمند معاصر و آيت کبراي حق، نشاني است از آن سوي وادي‌هاي عالم که سر سپرده خداست، پرچم قرآن و عترت را به دست دارد و رسالتش بت شکني است، آنان که به او دل مي‌دهند دل به خدا داده‌اند.

فلاسفه بلاغشان، بلاغ مبين نيست

استاد شهید مطهری

يك معلم وظيفه ‏اش فقط همين است كه سخن خودش را، علم خودش را به عقل دانش آموز برساند. مي ‏آيد پاي تخته سياه مي‏ ايستد، دانش‌آموز آنجا نشسته است، مسئله رياضي‏ را برايش طرح مي‏كند. اول كه اصل مسئله را طرح مي ‏كند دانش‌آموز عقلش‏ هنوز نمي‏ داند كه واقعا اين جور هست يا نه، ولي دليل مي‏ خواهد. بعد كه‏ معلم برهان و دليل رياضي را اقامه كرد، آنجاست كه مدعاي او وارد عقل‏ دانش آموز شده است.اما پيغمبران نيامده‏ اند كه فقط مدعاهايي را وارد عقل مردم بكنند.

فلاسفه كاري كه دارند، هر اندازه موفق بشوند اين است‏ كه سخني را تا عقل مردم نفوذ مي‏ دهند اما از آن بيشتر ديگر نه. پيام الهي گذشته از اين كه در عقل‌ها بايد نفوذ بكند، در دل‌ها بايد نفوذ بكند، يعني بايد در عمق روح بشر وارد بشود و تمام‏ احساسات او يعني تمام وجودش را در اختيار بگيرد. و لهذا پيغمبرانند كه‏ مي‏ توانند بشر را در راه حقيقت به حركت در آورند نه فيلسوفان.

Top